ლივინიო, იტალია — თუ თქვენ ადევნებდით თვალს ფრისტაილსა და სნოუბორდს ზამთრის ოლიმპიურ თამაშებზე, ალბათ ხშირად შეამჩნევდით ლურჯ დროშას, რომლის ზედა მარცხენა კუთხეში „იუნიონ ჯეკი“, ხოლო მარჯვენა მხარეს „სამხრეთის ჯვარია“ გამოსახული, ლიდერთა დაფაზე. და შესაძლოა გაგიკვირდათ: „რას აკეთებს ავსტრალია იქ? საერთოდ თუ აქვთ თოვლი ამ ქვეყანაში?“ ეს გონივრული კითხვაა. დიახ, ავსტრალიაში ნამდვილად არის ზამთარი, მთათა სისტემა, რომელსაც ავსტრალიის ალპები ჰქვია და რამდენიმე სამთო-სათხილამურო კურორტიც კი ახალ სამხრეთ უელსსა და ვიქტორიაში. თუმცა, ზოგადად, საერთაშორისო სპორტულ ასპარეზზე ავსტრალია ცნობილია თავისი მოცურავეებით, ჩოგბურთელებით, გოლფისტებით, კალათბურთელებით, სერფერებით და, რა თქმა უნდა, საყვარელი კრიკეტის მოთამაშეებითა და ავსტრალიური ფეხბურთის მოთამაშეებით. სხვა სიტყვებით რომ ვთქვათ, ეს საზაფხულო სპორტის ქვეყანაა. თუმცა, მეთ გრეჰემის მიერ კვირას მამაკაცთა დუალი მოგულის დისციპლინაში მოპოვებული ბრინჯაოს მედლით, ავსტრალიამ უკვე დააფიქსირა თავისი საუკეთესო შედეგი ზამთრის ოლიმპიადების ისტორიაში ხუთი მედლით, მათ შორის ოქროთი მამაკაცთა მოგულში, ქალთა დუალი მოგულსა და ქალთა სნოუბორდ-კროსში. დიდი ალბათობით, ავსტრალიელები ამ კვირაში კიდევ უფრო მეტ მედალს დაამატებენ. და ეს შემთხვევითი არ არის. „ეს დიდი ხნის ნაყოფია,“ – განაცხადა გრეჰემმა. „ეს ჩემი მეოთხე ოლიმპიური თამაშებია. სოჭში [2014] ჩვენ ძალიან ახალგაზრდა გუნდი ვიყავით და იმ მომენტში უკვე იგრძნობოდა პოტენციალი. ბიჭებმა ყველაფერი გააკეთეს და გვაჩვენეს, რა იყო შესაძლებელი და ბევრი ჩვენგანი დღესაც აქ არის. მაშინ ძალიან ახალგაზრდა და მონდომებული გუნდი ვიყავით და მას შემდეგ მიღწეულმა წარმატებამ მომავალ თაობებს რწმენა ჩაუნერგა.“ ეს ასევე მიზანმიმართული ძალისხმევისა და იმგვარი გამჭრიახობის შედეგია, რამაც ავსტრალიელი სპორტსმენები სხვადასხვა სპორტის სახეობაში მოწინავე პოზიციებზე აიყვანა. „ჩვენ გვაქვს საკუთარი მეთოდები, რაც ერთმანეთს შთააგონებს, რაც, ვფიქრობ, განსაკუთრებული რამ არის,“ – თქვა ჯოსი ბაფმა, რომელმაც ოქროს მედალი მოიპოვა ქალთა სნოუბორდ-კროსში. დავუბრუნდეთ 1976 წელს. ოლიმპიური თამაშები სრულად სამოყვარულო მოდელიდან უფრო პროფესიონალურ ვერსიაზე გადადიოდა, რომელსაც დღეს ვიცნობთ. მრავალი თვალსაზრისით, ისინი აშშ-სა და საბჭოთა კავშირს შორის შეიარაღების რბოლის გაგრძელებას წარმოადგენდა – და ორივე ზესახელმწიფო მათ შესაბამისად ექცეოდა, მედლების მოსაპოვებლად აგებული ინფრასტრუქტურით. იმ ზაფხულს, მონრეალის თამაშებზე, ავსტრალიამ 1936 წლის შემდეგ პირველად ვერ მოიპოვა ოქროს მედალი. ეს ეროვნულ სირცხვილად მიიჩნიეს და ყურადღება გაამახვილეს იმაზე, თუ რამდენად ცუდად იყო ორგანიზებული ავსტრალიელთა ოლიმპიური ძალისხმევა. ამან პირდაპირ გამოიწვია მთავრობის მიერ დაფინანსებული პროგრამის დაწყება, რის შედეგადაც შეიქმნა ავსტრალიის სპორტის ინსტიტუტი (Australian Institute of Sport – AIS), რომელიც მაშინდელმა პრემიერ-მინისტრმა მალკოლმ ფრეიზერმა კანბერაში, ავსტრალიის დღეს, 1981 წელს გახსნა. ის ახლა მსოფლიოში საუკეთესოთა შორის ითვლება ოლიმპიური სპორტის მრავალფეროვან სახეობებში ნიჭის აღმოჩენასა და განვითარებაში, მსოფლიო დონის ობიექტებითა და პერსონალით, რომლებიც სპორტულ მეცნიერებაში უახლეს სამუშაოებს ასრულებენ. თუკი იცნობთ ავსტრალიელ სპორტსმენს, დიდი შანსია, რომ მან დრო AIS პროგრამაში გაატარა. ავსტრალია ახლა ყოველთვის მნიშვნელოვანი ფაქტორია ზაფხულის ოლიმპიურ თამაშებზე. ორი წლის წინ პარიზში მათ რეკორდული 18 ოქროს მედალი და ჯამში 53 მედალი მოიპოვეს, რასაც მხოლოდ 2000 წელს, სიდნეიში მასპინძლობისას მოპოვებული 58 მედალი აღემატება. მაგრამ ზამთრის თამაშები ავსტრალიისთვის სხვა მხეცი, სხვა გამოწვევაა აშკარა მიზეზების გამო: იქ ამდენი ზამთარი არ არის. მიუხედავად იმისა, რომ ქვეყანაში ხუთი ძირითადი სათხილამურო ზონაა, ისინი არ არის ისეთი მსოფლიო დონის, როგორიცაა, მაგალითად, ახალი ზელანდიის ფერდობები, რადგან სიმაღლე არ არის ისეთი დიდი და თოვლის საფარი არ არის ისეთი მუდმივი (კლიმატის ცვლილებამაც არ უშველა). ასევე არის მანძილის ფაქტორი. მაშინაც კი, თუ ავსტრალიელი სპორტსმენი ზამთრის სპორტის კარიერას იწყებს, ევროპამდე და ჩრდილოეთ ამერიკამდე გრძელი გზაა, სადაც მსოფლიო თასის შეჯიბრებების უმეტესობა იმართება. ასე რომ, ეს თავიდანვე დიდ მოთხოვნას წარმოადგენს. 1998 წელს, ავსტრალიის ოლიმპიურმა კომიტეტმა დააარსა ავსტრალიის ოლიმპიური ზამთრის ინსტიტუტი (Olympic Winter Institute of Australia – OWIA), როგორც AIS-ის ერთგვარი განშტოება, რათა გაეზარდა მედლების მოპოვების იმედი, უმეტესი აქცენტით სათავგადასავლო სპორტის სახეობებზე (ფრისტაილი და სნოუბორდი), ასევე სასრიალო და სიჩქარულ ციგურაობაზე, სადაც მათ უკეთესი შანსი ექნებოდათ კონკურენციისთვის. როგორც უმაღლესი რანგის ქალთა მოგულის მოთხილამურემ, ჯაკარა ენტონიმ, დუალში ოქროს მედლის მოპოვების შემდეგ განაცხადა, ამან ქვეყანაში ინვესტიციების კარი გაუღო შიდა ოლიმპიური ინფრასტრუქტურის ასაშენებლად. „მიუხედავად გავრცელებული მოსაზრებისა, ჩვენ გვაქვს შესანიშნავი სავარჯიშო მოედნები ავსტრალიაში,“ – თქვა მან. „და რადგან წინა წარმატებები გვქონდა, ამან მოგვცა საშუალება, მიგვეღო უფრო მეტი მხარდაჭერა და მეტი სავარჯიშო ობიექტი. ჩვენ გვაქვს ფანტასტიკური მოგულის ტრასები მთა ბულერზე და მთა პერიშერზე. გვაქვს ახალი წყლის ტრამპლინი ჯეფ ჰენკეს სავარჯიშო ცენტრში [ბრისბენთან ახლოს] და ამის დიდი ნაწილი სპორტის მინისტრის მუდმივი მხარდაჭერის დამსახურებაა, რომელმაც მოგვცა მეტი შესაძლებლობა, მეტი წარმატებული სპორტსმენი გამოგვეყვანა.“ AIS-მა ასევე გამოიჩინა შორსმჭვრეტელობა 2011 წელს, როდესაც მილანიდან დაახლოებით 70 მილის დაშორებით, გავირიტეში გახსნა ევროპული ბაზა, იტალიასთან ურთიერთგაგების საფუძველზე სასწავლო შეთანხმების ფარგლებში. შვეიცარიის საზღვართან და ლუგანოს ტბასთან ახლოს მდებარეობით, ის ასევე ადვილად ხელმისაწვდომია მრავალი იმ რეგიონისთვის, სადაც ეს ოლიმპიური თამაშები ტარდება, თუმცა